ตารางชีวิตคุณเป็นแบบสัตว์ประเภทไหน จัดการตัวเองให้ถูกเวลาด้วย The Power of When

คุณจะทำอะไร สำคัญที่ทำตอนไหนจึงจะดีที่สุด บางคนรู้สึกสดชื่นเมื่อได้ตื่นแต่เช้า ในขณะที่บางคนหัวแล่นตอนกลางคืนและชอบนอนดึก ทุกคนมีช่วงเวลาที่เหมาะสมที่สุดสำหรับกิจกรรมต่างๆของตัวเอง

Dr. Michael Breus ผู้เขียนหนังสือ “พลังแห่งเมื่อไหร่” หรือ “The Power of When” กล่าวว่า ที่เป็นเช่นนี้ เนื่องจากธรรมชาติของมนุษย์แต่ละคนมีนาฬิกาชีวิตที่แตกต่างกัน ตามเวลาที่ฮอร์โมนต่าง ๆ หลั่งออกมาส่งผลให้เกิดความรู้สึกตื่นตัว ความรู้สึกหิว เป็นต้น ภาษาทางการเรียกว่า นาฬิกาชีวภาพ หรือ Biological Clock

ผู้เขียนเป็นนักจิตวิทยาด้านเวชศาสตร์การนอนหลับ ได้ทำการศึกษาและมีประสบการณ์รักษาผู้ป่วยมายาวนาน พบว่าบุคลิกตามนาฬิกาชีวิตของคนเราแบ่งได้เป็น 4 ประเภท โดยเปรียบเทียบกับลักษณะของสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม 4 แบบ ได้แก่ โลมา สิงโต หมี และหมาป่า ในเล่มยังมีแบบทดสอบเวลาชีววิต (Bio-Time Quiz) ให้เราวิเคราะห์ตัวเองว่าจัดอยู่ในประเภทไหนด้วย ไปลองหามาทำดูได้

หลับๆตื่นๆ แบบโลมา

โลมานอนแบบครึ่งหลับครึ่งตื่น วิตกกังวลง่าย รู้สึกไม่สดชื่น จึงมักจะอัดกาแฟในแต่ละวันมากเกินไป จนส่งผลให้มีปัญหาในการนอนหลับต่อไปอีก โลมามีแนวโน้มที่จะเกิดอาการนอนไม่หลับในช่วงพระจันทร์เต็มดวง (??) และช่วงก่อนมีประจำเดือน รวมถึงอาการหงอยเหงาเศร้าซึมในฤดูหนาวมากกว่าบุคลิกตามเวลาชีวภาพประเภทอื่น ๆ 

นอนเร็ว-ตื่นเช้า แบบสิงโต

สิงโตตื่นแต่เช้าและเข้านอนเร็ว กระฉับกระเฉงตอนเช้า ทำสิ่งต่างๆเสร็จในขณะที่คนอื่นเพิ่งจะอุ่นเครื่องเท่านั้นเอง ทำให้สิงโตมักประสบความสำเร็จในหน้าที่การงาน และมีสุขภาพดี แต่ก็มีปัญหาเรื่องเวลาทานอาหารไม่ตรงกับคนอื่น อ่อนล้าช่วงเย็น ทำให้ไม่สนุกกับปาร์ตี้ยามดึก

นอนนานๆ แบบหมี

คนทั่วไป 50 เปอร์เซ็นต์มีนาฬิกาชีวิตแบบหมี ดังนั้นตารางเวลาของสังคมไม่ว่าจะเวลาทานอาหาร เวลางาน เวลานอน มักกำหนดตรงกับตารางชีวิตของหมี ซึ่งจะสอดคล้องกับเวลาพระอาทิตย์ขึ้นและตก หมีมีแรงขับในการนอนสูง หากวันธรรมดานอนน้อยจะนอนชดเชยช่วงสุดสัปดาห์ จนนอนไม่หลับในคืนวันอาทิตย์ ซึ่งทำให้วงจรชีวิตรวนได้

นอนดึก-ตื่นสาย แบบหมาป่า

หมาป่านอนดึกตื่นสาย ช่วงเช้าสมองตื้อ เครื่องติดตอนเย็น ยิ่งดึกยิ่งคึกคัก หมาป่ามีความคิดสร้างสรรค์และกล้าเสี่ยง มีแนวโน้มจะตามใจตัวเอง กินของไม่มีประโยชน์ กินตอนดึกแต่ไม่ค่อยกินมื้อเช้า ทำให้อ้วนได้ง่าย


บุคลิกภาพและนาฬิกาชีวิต ส่งผลต่อการเลือกช่วงเวลาในการทำสิ่งต่าง ๆ ของคนแต่ละประเภท เพื่อให้เกิดประสิทธิภาพมากที่สุดในแต่ละวัน ไม่ว่าจะเป็น การรับประทานอาหารแต่ละมื้อ การนอน การออกกำลังกาย การสร้างความสัมพันธ์ การใช้ความคิดสร้างสรรค์ การทำงาน รวมไปถึงกิจกรรมทางการเงิน ในเล่มมีตารางเวลาที่เหมาะสมกับบุคลิกตามเวลาชีวภาพทั้ง 4 ประเภทให้ดูด้วย

ตัวอย่างคำแนะนำในการใช้ชีวิตตามตารางเวลาที่น่าสนใจ

Dr. Michael Breus ได้รวบรวมข้อมูลจากงานวิจัยต่าง ๆ รอบโลกทั้งที่ทดลองในสัตว์และในมนุษย์ นำมาเขียนเป็นคำแนะนำเรื่องเวลาในการทำสิ่งต่าง ๆ ตามความเหมาะสมกับนาฬิกาชีวิตของคนแต่ละประเภท เพื่อให้เกิดประสิทธิภาพมากที่สุด สุขภาพดี และมีความสุขมากขึ้น

การกิน

  • มื้อเช้า ควรมีโปรตีนสูง เพราะคาร์โบไฮเดรตทำให้ง่วงนอน หากสิงโตกินมื้อเช้าไปแล้ว ควรกินอาหารว่างพร้อมมื้อเช้าของคนอื่น เพื่อไม่ให้หิวมื้อเที่ยงก่อนเวลา
  • เนื่องจากนอนดึก มื้อเย็นของหมาป่าควรเป็นช่วง 2-3 ทุ่ม เพื่อไม่ให้มีการกินอาหารว่างมื้อดึกอีก เปลี่ยนเวลามื้อว่างไปที่ 4 โมงเย็นแทน
  • หากหมีต้องการลดน้ำหนัก ควรให้มื้อเช้าเป็นมื้อหลัก มื้อเที่ยงมีปริมาณครึ่งนึงของมื้อเช้า กินอาหารว่างตอน 4 โมงและมื้อเย็นเป็นมื้อเบาๆ

การใช้ความคิด (คิดวิเคราะห์สิ่งต่างๆ vs คิดสร้างสรรค์)

  • ช่วงเวลาที่สมองตื่นตัวและมีประสิทธิภาพในการเรียนรู้สิ่งใหม่ เรียงลำดับดังนี้ สิงโตช่วงเช้า หมีช่วงสาย โลมาช่วงบ่าย หมาป่าช่วงเย็น
  • การคิดวิเคราะห์ (ตรรกะและคณิตศาสตร์) จะดีเมื่ออยู่ในช่วงสมองตื่นตัว
  • ส่วนเวลาต้องการความคิดสร้างสรรค์ (ความเข้าใจเชิงลึก เขียนนิยาย) ควรทำช่วงที่สมองอ่อนล้าและพร้อมเพ้อฝันจะดีกว่า

การนอน

  • ควรตื่นนอนเป็นเวลาใกล้เคียงกันทุกวัน (ต่างกันไม่เกิน 1 ชั่วโมง) แม้จะนอนดึกในคืนวันศุกร์ ให้ฝืนตื่นเช้าช่วงสุดสัปดาห์ดีกว่านอนไม่หลับในคืนวันอาทิตย์
  • การงีบหลับระหว่างวัน ไม่ควรเกิน 15 นาที จะทำให้ตื่นตัวและมีพลังมากกว่าการงีบนานเกินไปจนเข้าสู่ช่วงหลับลึก โลมาห้ามงีบหลับระหว่างวัน
  • มีชั่วโมงปิดระบบ ไม่ว่าเวลานอนที่เหมาะสมตามบุคลิกจะเป็นเวลาไหน ให้งดดูจอก่อนเวลานอน 1 ชั่วโมง ใช้เวลาช่วงนี้ จัดการสิ่งต่าง ๆ สำหรับวันรุ่งขึ้นให้เสร็จเพื่อลดความกังวล แช่น้ำร้อนเพื่อผ่อนคลาย อ่านหนังสือ ทำสมาธิ

ถ้าตัวเองเป็นหมาป่า แต่อยากเปลี่ยนเป็นสิงโตจะทำอย่างไร?

อาจมีคนสงสัยว่า ถ้าตัวเองเป็นหมาป่า แต่อยากเปลี่ยนเป็นสิงโตจะทำอย่างไร? Dr. Michael Breus กล่าวว่า เราไม่สามารถปรับพฤติกรรมเพื่อเปลี่ยนนาฬิกาชีวิตของตัวเองได้ แต่มันอาจเปลี่ยนไปเองตามช่วงอายุ เช่น วัยทารกเป็นหมาป่า วัยประถมเป็นสิงโตหรือหมี วัยรุ่นส่วนใหญ่เป็นหมาป่า วัยผู้ใหญ่ส่วนใหญ่เป็นหมี วัยชรามักเปลี่ยนเป็นโลมาหรือสิงโต

รู้อย่างนี้แล้ว ก็อย่าเพิ่งรำคาญคนรอบข้างที่มีเวลาทางชีวภาพไม่ตรงกับเรา เพราะเป็นสิ่งที่บังคับกำหนดตัวเองไม่ได้ ลองปรับกิจวัตรประจำวันของแต่ละคนให้สามารถใช้ชีวิตร่วมกันได้อย่างมีความสุข

อ่านคำแนะนำจากหนังสือเล่มนี้ หรืออ่านเพิ่มเติมจาก www.thepowerofwhen.com หนังสือเล่มนี้แปลโดย พรรณี ชูจิรวงศ์ สำนักพิมพ์ We Learn ราคา 365 บาท

Content Editor : Wasuthorn Harnnapachewin

Share on facebook
Share on twitter
Share on email

Writer

Related Posts

เทคนิคการสร้าง Work Life Balance ไม่ให้ชีวิตพัง

Work from home หยุดพักเหมือนไม่ได้พัก เคล็ดลับจากหนังสือ “Work Life Balance ด้วยการหยุดพักจริงๆ”

เราได้รวบรวมเคล็ดลับที่น่าสนใจในหนังสือ “Work Life Balance ด้วยการหยุดพักจริง ๆ” มาฝาก การพักผ่อนเต็มที่นั้นส่งผลดีต่อประสิทธิภาพการทำงาน สุขภาพจิตและความคิดสร้างสรรค์ ดังนั้นจึงจำเป็นต้องรักษาสมดุลระหว่างงานและการหยุดพักให้เหมาะสม

อ.นภดล ร่มโพธิ์ แห่ง Nopadol’s Story บริหารเวลาอย่างไรใน 1 วัน

หลายๆ คนที่กำลังสนใจงาน Podcast น่าจะรู้จัก อ.นภดล ร่มโพธิ์ ผู้ทำ Podcast ในชื่อ Nopadol’s Story Podcast ด้านการบริหารและการตลาดเป็นอย่างดี ว่าแต่ อ.นภดล เองก็เป็นอาจารย์ที่มีงานสอน แล้วเอาเวลาที่ไหนมาทำ Podcast เป็นประจำอย่างต่อเนื่องขนาดนี้กันล่ะ?

ทอย DataRockie บริหารเวลาอย่างไรภายใน 1 วัน

หลายๆ คนที่กำลังสนใจงานในสาย Data น่าจะรู้จักกับ คุณทอยเจ้าของเพจ DataRockie ผู้โด่งดังกันอยู่แล้ว เคยสงสัยไหมว่าคุณทอยทำงานประจำแต่เอาเวลาไหนมาเรียนรู้สกิลใหม่ๆ ตลอดเวลา และแบ่งเวลาใน 1 วันยังไง?